|
Bảo tàng nghệ
thuật Chichu
Naoshima, Kagawa, Nhật Bản
Hăng thiết kế Tadao Ando và các cộng sự
 Naomi
R. Pollock, AIA giới thiệu
|
|
Với công tŕnh Bảo tàng Chichu, Tadao Ando quay về thiết kế
những công tŕnh nhỏ nhưng đầy tham vọng vốn trước đây đă làm
cho kiến trúc sư người Osaka này trở nên nổi tiếng. Cũng cùng
nguồn mạch với Nhà thờ Ánh sáng (hoàn thành năm 1989 tại
Ibaraki – ngoại ô của Osaka) và những đồ án thiết kế giai đoạn
đầu, nhà bảo tàng trông giống như một thánh đường này đă ngăn
tầm nh́n từ bên ngoài và hướng sự chú ư của người xem tới ánh
sáng và bầu trời. Có cái tên rất phù hợp là “chichu”, có nghĩa
là “nằm trong đất”, bảo tàng mới này là một bộ sưu tập những
khối không gian bằng bê tông nằm trên sườn đồi nh́n ra biển
nội địa Nhật Bản. Là tài sản riêng của Quỹ Bảo tàng nghệ thuật
Naoshima Fukutake, công tŕnh chỉ trưng bày cố định tác phẩm
của ba hoạ sỹ - Claude Monet, Walter De Maria, và James
Turrell, tác phẩm của mỗi hoạ sỹ được trưng bày trong những
không gian riêng. Nhà thiết kế đă gắn các pḥng trưng bày này
với chuỗi mê cung không gian – sáng và tối, mở và đóng có vai
tṛ đồng thời là lối đi qua và không gian nơi đến. Những người
đến chiêm ngưỡng tác phẩm nghệ thuật tại nhà bảo tàng biệt lập
trên đảo này khi ra về lại bị ấn tượng mạnh mẽ bởi phong cách
kiến trúc của Tadao Ando.
Công tŕnh nằm trên ḥn đảo Naoshima rộng 3.15 dặm vuông ở
phía Nam của Osaka. Ḥn đảo dường như lùi sâu vào dĩ văng do
chỉ có thể đi tới đó bằng đường sắt hoặc bằng thuyền. Ở trung
tâm đảo có một thành cổ từ thời Edo (1603 – 1868) hiện vận
hành như là một trung tâm tĩnh lặng, bí ẩn với phố xá chật hẹp
và những căn nhà gỗ, một vài cái trong số đó hiện được sử dụng
làm pḥng trưng bày nghệ thuật. Trong khi xưởng tinh luyện
đồng từ thời Taisho (1879 – 1926) nổi bật lên trên phía bắc
đảo, tổ hợp nhà xuất bản sách giáo khoa và dụng cụ trợ giúp
nghiên cứu mang tên Benesse đang biến đổi phía Nam thành khu
văn hoá với sự trợ giúp của Ando và các kiến trúc sư khác.
Công ty này đầu tiên hợp tác với Ando trong đồ án Nhà
Benesse/Bảo tàng nghệ thuật đương đại Naoshima vốn một tổ hợp
pḥng trưng bày và khách sạn khai trương năm 1992.
Xuất phát từ Nhà Benesse, đi khoảng gần nửa dặm, dọc theo con
đường dốc dẫn tới một lỗ mở trong một bức tường bê tông nửa
tách rời, người xem tới bảo tàng Chichu rộng 27.700 feet vuông
xây bằng bê tông cốt thép. Bức tường bê tông này cắt băng qua
sườn đồi và đóng vai tṛ mặt đứng phía cổng vào của công
tŕnh. Vừa mới qua ngưỡng cửa, người xem nhận thấy ánh sáng
mặt trời biến mất hẳn và một không gian tranh tối tranh sáng
không định hướng tràn ngập khắp nơi. Không c̣n tín hiệu đồ vật
để nhận dạng, một hành lang giống như đường ống chia rẽ thế
giới bên ngoài khỏi với nội thất tối tăm và dẫn tới một sân
trong h́nh vuông trũng xuống và lát bằng thân cây cói bóc vỏ,
một mảng cỏ có trồng tre phát triển lên phía trên và chạy ṿng
quanh sân, tạo ra những khung cảnh cây xanh bên dưới. Ở trên
nóc, người xem vào sảnh nhưng rồi lại phải đi ra ngoài để tới
các pḥng trưng bày.
Architectural
Record, 18.08.2005
Liên Hoa và Khánh Vũ dịch -
Trung tâm Thông tin - Thư viện |